नेपालको उदीयमान वैकल्पिक राजनीतिक शक्तिका तीन लोकप्रिय अनुहार RSP को झण्डामुनि एकजुट
बालेन्द्र शाहपछि कुलमान घिसिङ पनि RSP मा औपचारिक रूपमा सामेल
(बायाँबाट) रवि लामिछाने, बालेन्द्र शाह र कुलमान घिसिङ, सोमबार खिचिएको तस्बिर।

लामो समयदेखि चलिरहेको छलफल, संवाद र प्रस्ताव–प्रतिप्रस्तावपछि नेपालको वैकल्पिक राजनीतिक धारका तीन चर्चित व्यक्तित्व—रवि लामिछाने, बालेन्द्र (बालेन) शाह र कुलमान घिसिङ—अन्ततः RSP को नेतृत्वमा एकताबद्ध भएका छन्। यस एकतासँगै RSP लाई नेपालको उदीयमान राजनीतिक शक्तिका रूपमा थप मजबुत बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।
ऊर्जा मन्त्री कुलमान घिसिङले सोमबार रवि लामिछाने नेतृत्वको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (RSP) मा सामेल हुने सहमति जनाएका छन्। RSP भित्र भएको सम्झौता अनुसार घिसिङलाई पार्टीको उपाध्यक्षको जिम्मेवारी दिइनेछ, जसअनुसार उनी RSP को दोस्रो वरियतामा रहनेछन्।
RSP का अध्यक्ष रवि लामिछाने र कुलमान घिसिङको समर्थनमा स्थापित उज्यालो नेपाल पार्टीका अध्यक्ष अनुप कुमार उपाध्यायबीच सात बुँदे एकता सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको हो। RSP मा हुने यस ऐतिहासिक एकताको साक्षीका रूपमा काठमाडौँ महानगरपालिकाका मेयर बालेन्द्र शाह उपस्थित थिए।
यद्यपि कुलमान घिसिङले उज्यालो नेपाल पार्टीमा कुनै औपचारिक पद सम्हालेका थिएनन्, RSP सँग भएको नयाँ सम्झौतामा उनी RSP का उपाध्यक्ष हुने कुरा स्पष्ट रूपमा उल्लेख गरिएको छ। हाल RSP मा डीपी अर्याल र स्वर्णिम वाग्ले गरी दुई जना उपाध्यक्ष रहेका छन्, जससँगै घिसिङ तेस्रो उपाध्यक्षका रूपमा RSP को नेतृत्व टोलीमा सामेल हुनेछन्।
रवि लामिछाने र कुलमान घिसिङबीचको यो RSP एकता काठमाडौँ महानगरका मेयर बालेन्द्र शाह र उनको समूह RSP मा प्रवेश गरेको भोलिपल्ट नै टुंगिएको हो। यस घटनाले RSP लाई वैकल्पिक राजनीतिमा अझ प्रभावशाली बनाएको विश्लेषण गरिएको छ।
सम्झौता सोमबार राति ढिलो पूर्व RSP सांसद आशिम शाहको कमलपोखरीस्थित निवासमा अन्तिम रूप दिइएको थियो। दिनभर तयार पारिएको मस्यौदा, सबैभन्दा विवादास्पद विषय—समानुपातिक प्रतिनिधित्व (PR) सिट बाँडफाँट—मा तीन पक्षबीच सहमति भएपछि मात्र RSP एकता सम्झौतामा हस्ताक्षर गरिएको हो। निर्वाचन आयोगले PR सूची बुझाउने अन्तिम समयसीमा सोमबार राति तोकेकाले RSP नेताहरू घण्टौँ लामो बैठकमा बसेका थिए।

पार्टी स्रोतका अनुसार उज्यालो नेपाल पार्टीका संरक्षक घिसिङले RSP को PR सूचीमा १७ प्रतिशत हिस्सा लिएर एकीकृत पार्टीमा सामेल हुन सहमति जनाएका हुन्। सुरुमा उनले RSP सँग ३० प्रतिशत हिस्सा माग गरेका थिए, तर लामिछाने र शाहसँगको निरन्तर संवादपछि अन्ततः १७ प्रतिशतमा सहमत भएका छन्।
यो RSP एकताको निर्णायक मोड काउन्सिल अफ जेन जेडका सुधन गुरुङको हस्तक्षेपपछि सम्भव भएको बताइन्छ। उनले घिसिङलाई बौद्धबाट—जहाँ घिसिङ छुट्टै PR सूची तयार गरिरहेका थिए—सीधै लामिछाने र शाहबीच RSP सम्बन्धी छलफल भइरहेको स्थानमा ल्याएका थिए।
READ MORE: MAH vs MUM Head-to-Head Match Prediction By E2bet: 67th ODI Match
तीनै नेताले अब आगामी निर्वाचन RSP को चुनाव चिह्नबाट लड्ने सहमति गरेका छन्। RSP का अध्यक्षका रूपमा रवि लामिछाने रहनेछन् भने पार्टी प्रमुख राजनीतिक शक्तिका रूपमा उभिएमा बालेन्द्र शाहलाई RSP को तर्फबाट आगामी मार्च ५ मा हुने संसदीय निर्वाचनका लागि प्रधानमन्त्री पदको उम्मेदवारका रूपमा अघि सारिनेछ।
RSP नेताहरूले मध्यरातअघि नै एकीकृत PR सूची निर्वाचन आयोगमा बुझाउने तयारी भइरहेको बताएका छन्। RSP भित्रको यो एकता वैकल्पिक राजनीतिमा ठूलो परिवर्तनको संकेतका रूपमा हेरिएको छ।
गत केही हप्तादेखि कुलमान घिसिङसँग RSP को एकता प्रयास नेतृत्व पद, पार्टी नाम र चुनाव चिह्नसम्बन्धी विवादका कारण पटक–पटक असफल हुँदै आएको थियो। तर अन्ततः सबै अवरोध पार गर्दै RSP ले तीन लोकप्रिय व्यक्तित्वलाई एउटै राजनीतिक यात्रामा जोड्न सफल भएको छ।
FAQs
Q1: के हुन् RSP का नयाँ उपाध्यक्ष कुलमान घिसिङ?
A1: कुलमान घिसिङ नेपालका ऊर्जा मन्त्री हुन् र उज्यालो नेपाल पार्टीका संरक्षक पनि थिए। उनले रवि लामिछाने नेतृत्वको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (RSP) मा उपाध्यक्षको रूपमा प्रवेश गरेका छन्। यो पदमा उनले RSP को दोस्रो वरियतामा काम गर्नेछन्।
Q2: बालेन्द्र शाह र रवि लामिछानेको भूमिका RSP मा के हो?
A2: रवि लामिछाने RSP का अध्यक्ष हुन् भने काठमाडौँका मेयर बालेन्द्र शाह पार्टीको एकीकृत शक्ति भइसकेको अवस्थामा प्रधानमन्त्री पदका उम्मेदवारका रूपमा अघि सारिने तयारीमा छन्। यसरी उनीहरू RSP को नेतृत्व टोलीका मुख्य अनुहार बनेका छन्।
Q3: RSP र उज्यालो नेपाल पार्टीबीच भएको एकता सम्झौताका मुख्य बुँदा के–के हुन्?
A3: दुई पार्टीबीच सात बुँदे सम्झौता भएको छ। मुख्य बुँदा हुन्:
कुलमान घिसिङलाई RSP को उपाध्यक्षको जिम्मेवारी दिने।
समानुपातिक प्रतिनिधित्व (PR) सूचीमा १७ प्रतिशत हिस्सा घिसिङको पक्षलाई दिने।
आगामी निर्वाचन RSP को चुनाव चिह्नबाट लड्ने।
तीन नेताहरूको सहमतिमा पार्टी नेतृत्व र भूमिका निर्धारण गर्ने।
Q4: RSP को एकताले नेपालको राजनीतिक परिदृश्यमा के प्रभाव पार्नेछ?
A4: RSP को एकताले वैकल्पिक राजनीतिक शक्तिलाई मजबुत बनाएको छ। रवि लामिछाने, बालेन्द्र शाह र कुलमान घिसिङको संयोजनले पार्टीलाई आगामी मार्च ५ को संसदीय निर्वाचनमा प्रभावकारी बनाउने विश्वास व्यक्त गरिएको छ। यसले वैकल्पिक राजनीतिक धारमा प्रतिस्पर्धात्मक दबाब बढाउनेछ।

